Depresja – objawy, które powinny zaniepokoić

Depresja to choroba, która dotyka coraz większą liczbę Polaków. Choć mówi się o niej coraz częściej, jej pierwsze objawy wciąż bywają lekceważone – zarówno przez samych chorych, jak i ich bliskich. Tymczasem szybka reakcja i sięgnięcie po profesjonalną pomoc mogą uratować zdrowie, a nawet życie. Jakie są objawy depresji?

Jeśli przez co najmniej dwa tygodnie towarzyszy Ci przygnębienie, utrata zainteresowań, brak energii i trudności z wykonywaniem codziennych obowiązków – to sygnał, by skonsultować się z lekarzem. Depresja objawia się przede wszystkim:

• obniżonym nastrojem, który utrzymuje się przez większość dnia, niemal codziennie,
• utratą zainteresowań i przyjemności z czynności, które dotąd sprawiały radość,
• zmęczeniem i brakiem energii – nawet po odpoczynku,
• zaburzeniami snu – trudnościami z zasypianiem, wybudzaniem się nad ranem lub nadmierną sennością,
• zaburzeniami apetytu – utratą łaknienia lub przeciwnie, objadaniem się,
• obniżoną samooceną, poczuciem winy i bezwartościowości,
• myślami samobójczymi – nie wolno ich lekceważyć, nawet jeśli nie są połączone z konkretnymi planami,
• trudnościami z koncentracją, pamięcią i podejmowaniem decyzji.

Objawy te mogą być mniej lub bardziej nasilone, ale jeśli utrudniają codzienne funkcjonowanie, nie warto ich bagatelizować. Warto pamiętać, że depresja może mieć także objawy somatyczne – bóle głowy, brzucha, dolegliwości ze strony układu pokarmowego czy przewlekłe zmęczenie.

Przyczyny depresji – skąd się bierze ta choroba?

Depresja to efekt złożonego działania wielu czynników – biologicznych, psychologicznych i środowiskowych. Do najważniejszych należą:

• predyspozycje genetyczne – jeśli ktoś w rodzinie chorował na depresję, ryzyko zachorowania wzrasta nawet kilkukrotnie,
• wydarzenia życiowe – śmierć bliskiej osoby, rozwód, utrata pracy, trudne dzieciństwo, przemoc czy trauma mogą być zapalnikiem choroby,
• czynniki psychologiczne – niska samoocena, pesymistyczne myślenie, tendencja do zamartwiania się,
• choroby przewlekłe i uzależnienia – przewlekłe schorzenia, niepełnosprawność, uzależnienie od alkoholu, nikotyny czy innych substancji zwiększają ryzyko depresji,
• zaburzenia w funkcjonowaniu mózgu – nieprawidłowa produkcja neuroprzekaźników i hormonów może prowadzić do zaburzeń nastroju,
• czynniki środowiskowe – przewlekły stres, izolacja społeczna, brak wsparcia.

Warto podkreślić, że depresja nie zawsze pojawia się w reakcji na trudne wydarzenia. Czasem rozwija się bez wyraźnej przyczyny, a osoby z pozoru „odporne” również mogą zachorować.

Depresja – co robić, gdy pojawią się objawy?

Najważniejsze to nie bagatelizować sygnałów ostrzegawczych. Depresja nie przejdzie sama. To choroba, która wymaga leczenia – rozmowa z lekarzem rodzinnym lub psychiatrą to pierwszy krok. Co ważne - aby zapisać się do psychiatry, nie trzeba mieć skierowania, nie obowiązuje również rejonizacja. W leczeniu stosuje się psychoterapię, leki przeciwdepresyjne lub połączenie obu metod. Wsparcie bliskich i regularna aktywność fizyczna również mają ogromne znaczenie.

Pamiętaj – depresja to choroba, a nie słabość. Im szybciej zgłosisz się po pomoc, tym większa szansa na powrót do zdrowia.

Gdzie szukać pomocy? Bezpłatne telefony zaufania

• 116 123 – bezpłatny kryzysowy telefon zaufania dla dorosłych w kryzysie emocjonalnym, czynny przez 7 dni w tygodniu w godz. 14.00–22.00
• 116 111 – bezpłatny telefon zaufania dla dzieci i młodzieży, czynny całą dobę przez 7 dni w tygodniu
• 800 108 108 – bezpłatny telefon wsparcia, czynny od poniedziałku do niedzieli (z wyjątkiem dni świątecznych) w godz. 14.00–20.00
• 121 212 – bezpłatny telefon zaufania dla dzieci i młodzieży Rzecznika Praw Dziecka, czynny całą dobę przez 7 dni w tygodniu
• 22 635 09 54 – telefon zaufania dla osób starszych, czynny w poniedziałek, środę, czwartek w godz. 17.00–20.00

Źródło: pacjent.gov.pl  

Autor: Anna Helit