Przełomowe badania na setkach gatunków naczelnych
W ramach szeroko zakrojonego projektu naukowcy przeanalizowali dane dotyczące ponad dwóch tysięcy osobników należących do 41 gatunków naczelnych. Badacze przyjrzeli się nie tylko ludziom, ale też innym małpom i małpom człekokształtnym, badając ich preferencje dotyczące używania lewej lub prawej ręki. Wzięli pod uwagę szereg czynników, takich jak dieta, środowisko życia, rozmiar ciała, struktura społeczna, ale także rozmiar mózgu i sposób poruszania się.
Wyniki okazały się zaskakujące. Gdy do analizy włączono informacje o wielkości mózgu oraz stosunku długości ramion do nóg (czyli wskaźniku dwunożności), ludzie przestali być aż tak wyjątkowi na tle innych naczelnych. Wszystko wskazuje na to, że o dominacji prawej ręki przesądziło współdziałanie dwóch cech, które ukształtowały człowieka: pionowej postawy i intensywnego rozwoju mózgu.
Uważa się, że moment, w którym ręce przestały służyć do podpierania ciała podczas poruszania się, mogły zacząć pełnić bardziej wyspecjalizowane funkcje, co sprzyjało rozwojowi asymetrii.
PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ: Leworęczni to urodzeni zwycięzcy? Naukowcy podzielili się wynikami badań
Historia praworęczności
Wczesne formy, takie jak ardpitek czy australopitek, prawdopodobnie nie były jeszcze wyraźnie praworęczne, podobnie jak współczesne małpy człekokształtne. Z czasem tendencja ta wyraźnie się nasiliła, prowadząc do obecnej, zdecydowanej dominacji prawej ręki u większości ludzi.
W badaniu uwagę naukowców zwrócił także Człowiek z Flores (homo floresiensis), zwany potocznie „hobbitem” ze względu na niewielkie rozmiary. Ten gatunek nie wykazywał aż tak silnej praworęczności jak inne hominidy, co naukowcy tłumaczą mniejszym mózgiem i zachowaniem cech umożliwiających zarówno wspinaczkę, jak i chodzenie na dwóch nogach.
Dlaczego leworęczność nie zanikła?
Choć badania rzucają nowe światło na ewolucję praworęczności, wciąż wiele pytań pozostaje otwartych. Naukowcy wciąż zastanawiają się, dlaczego leworęczność całkowicie nie zanikła i jak kultura mogła wpłynąć na utrwalenie przewagi prawej ręki.
Źródło: sciencedaily.com
